.png){kind=small}
Ciecierzyca moczy się od wczoraj, a po godzinie gotowania nadal jest twarda. Fasola pęka, ale w środku pozostaje sucha. Soczewica miała trafić do sałatki, a skończyła jako puree.
Ze strączkami nie jest trudno, tylko nie wszystkie przygotowuje się tak samo. Ciecierzyca i sucha fasola potrzebują czasu oraz wcześniejszego moczenia. Czerwona soczewica może trafić do garnka praktycznie od razu.
Sprawdź, jak długo moczyć i gotować fasolę, ciecierzycę oraz soczewicę, kiedy dodać sól i co zrobić, żeby strączki były miękkie i wygodniejsze do wykorzystania w codziennych posiłkach.
Spis treści:
- Które strączki trzeba moczyć?
- Jak prawidłowo moczyć fasolę i ciecierzycę?
- Czy trzeba wylewać wodę po moczeniu?
- Jak gotować strączki krok po kroku?
- Ile gotować ciecierzycę, fasolę i soczewicę?
- Kiedy solić fasolę i ciecierzycę?
- Czy dodawać sodę oczyszczoną?
- Co zrobić, żeby strączki były łatwiejsze do strawienia?
- Dlaczego czerwoną fasolę kidney trzeba dobrze ugotować?
- Suche strączki czy z puszki?
- Czy ugotowane strączki można zamrozić?
Co zrobić z ugotowanej fasoli, ciecierzycy i soczewicy?
Które strączki trzeba moczyć?
Nie wszystkie suche nasiona wymagają nocnego pobytu w misce z wodą.
Najczęściej moczymy:
- ciecierzycę,
- fasolę białą,
- fasolę czerwoną,
- fasolę czarną,
- fasolę pinto,
- dużą fasolę typu Jaś,
- soję.
Soczewica zwykle nie wymaga moczenia. Dotyczy to przede wszystkim soczewicy czerwonej, która po przepłukaniu może trafić prosto do garnka. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wskazuje, że czerwona soczewica nie wymaga namaczania, a jej gotowanie zajmuje około 15 minut.
Zielona, brązowa czy czarna soczewica również najczęściej może być gotowana bez wcześniejszego moczenia. Potrzebuje tylko więcej czasu niż czerwona.
To ważne także ze względu na zastosowanie.
Czerwona soczewica łatwo się rozpada. Świetnie zagęszcza zupę, dal, curry czy sos.
Zielona i czarna soczewica lepiej zachowują kształt, dlatego sprawdzą się w sałatkach, bowlach i farszach.
Jak prawidłowo moczyć fasolę i ciecierzycę?
Najwygodniej zacząć wieczorem.
Krok 1. Przejrzyj suche nasiona
Usuń uszkodzone ziarna i ewentualne drobne zanieczyszczenia, a następnie przepłucz strączki na sitku.
Krok 2. Użyj dużego naczynia
Ciecierzyca i fasola wyraźnie zwiększają objętość podczas moczenia.
Wsyp nasiona do miski i zalej je dużą ilością zimnej wody. Nie nalewaj jej tylko centymetr ponad powierzchnię ziaren. Po kilku godzinach może jej zwyczajnie zabraknąć.
Krok 3. Zostaw na około 8-12 godzin
Taki czas sprawdzi się w przypadku większości dużych suchych strączków. NFZ również zaleca moczenie suchych nasion przez około 8-12 godzin przed gotowaniem.
Jeżeli w mieszkaniu jest bardzo ciepło, szczególnie latem, miskę możesz wstawić do lodówki.
Nie ma potrzeby moczyć fasoli przez dobę czy dwie.
Czy trzeba wylewać wodę po moczeniu?
Tak.
Po zakończeniu moczenia:
- odlej wodę,
- przepłucz nasiona,
- zalej je świeżą wodą,
- dopiero wtedy zacznij gotowanie.
Taką metodę rekomendują także materiały edukacyjne NFZ.
To przydatne również dla osób, które po zjedzeniu strączków odczuwają dyskomfort trawienny.
W czasie moczenia część rozpuszczalnych składników przechodzi do wody, dlatego nie wykorzystuj jej później jako bazy do zupy.
Nie myl jej natomiast z aquafabą. Aquafaba to płyn po ugotowanej ciecierzycy albo zalewa z gotowej ciecierzycy. Można wykorzystać ją np. do roślinnego majonezu czy deserów.
Jak gotować strączki krok po kroku?
Po nocnym moczeniu najtrudniejsza część jest już za Tobą.
Przełóż przepłukaną fasolę lub ciecierzycę do dużego garnka i zalej świeżą wodą.
Wody powinno być na tyle dużo, żeby strączki mogły swobodnie się gotować.
Doprowadź całość do wrzenia, a następnie zmniejsz moc palnika.
NFZ zaleca, aby suche strączki po moczeniu przez pierwsze około 10 minut gotować intensywniej bez pokrywki, a później zmniejszyć temperaturę i kontynuować gotowanie do miękkości.
W trakcie możesz uzupełniać wodę, jeśli zaczyna jej brakować.
Nie mieszaj też fasoli co dwie minuty. Gdy zaczyna mięknąć, intensywne mieszanie sprzyja rozpadowi ziaren.
Ile gotować ciecierzycę, fasolę i soczewicę?
Tutaj nie warto trzymać stopera w dłoni.
Czas zawsze traktuj orientacyjnie, ponieważ znaczenie mają odmiana, wielkość nasion, ich wiek oraz długość moczenia.
Praktycznie możesz przyjąć:
| Produkt | Moczenie | Orientacyjny czas gotowania |
|---|---|---|
| Soczewica czerwona | nie | ok. 15 min |
| Soczewica zielona | zwykle nie | ok. 25-35 min |
| Soczewica czarna | zwykle nie | ok. 25-35 min |
| Groch łuskany | zwykle nie | ok. 40-60 min |
| Fasola | ok. 8-12 h | ok. 45-90 min |
| Ciecierzyca | ok. 8-12 h | ok. 1-2 h |
| Soja | ok. 8-12 h | nawet ok. 2-3 h |
W przypadku ciecierzycy i soi NFZ podaje czas gotowania w granicach około 1,5-3 godzin, dlatego nie zdziw się, jeśli konkretna partia potrzebuje znacznie więcej czasu niż ta z poprzedniego opakowania.
Skąd wiadomo, że ciecierzyca jest gotowa?
Nie oceniaj jej tylko wzrokiem.
Wyjmij jedno ziarno i rozgnieć palcami lub widelcem. Do sałatki może pozostać bardziej zwarte. Do hummusu powinno być naprawdę bardzo miękkie.
Jeżeli możesz łatwo rozgnieść je bez używania siły, jesteś blisko celu.
Kiedy solić fasolę i ciecierzycę?
Przez lata powtarzano, że posolenie wody na początku powoduje twardnienie fasoli. W praktyce nie trzeba panicznie czekać z solą do ostatniej minuty.
Znacznie większym problemem podczas zmiękczania suchych strączków mogą być kwaśne składniki.
Dlatego pomidory, koncentrat pomidorowy, ocet, sok z cytryny czy wino najlepiej dodawać wtedy, gdy fasola lub ciecierzyca jest już miękka albo prawie miękka.
To szczególnie ważne przy daniach jednogarnkowych.
Jeśli więc robisz fasolę w sosie pomidorowym, najpierw ugotuj ją, a dopiero potem dodaj sos.
Oszczędzisz sobie pytania:
„Dlaczego ta fasola gotuje się trzecią godzinę i nadal chrupie?”
Czy dodawać sodę oczyszczoną?
Niewielka ilość sody może przyspieszyć mięknięcie strączków.
Nie jest jednak potrzebna za każdym razem.
Najbardziej przydaje się wtedy, gdy chcesz uzyskać bardzo miękką ciecierzycę do hummusu albo trafisz na wyjątkowo oporne ziarna.
Nie przesadzaj z ilością.
Za dużo sody może:
- mocno rozmiękczyć skórkę,
- spowodować rozpad ziaren,
- zmienić smak potrawy.
Do sałatki zależy Ci raczej na całych ziarnach. Do kremowego hummusu delikatnie rozgotowana ciecierzyca jest wręcz zaletą.
Co zrobić, żeby strączki były łatwiejsze do strawienia?
Fasola i ciecierzyca nie muszą oznaczać ciężkiego popołudnia.
Jeżeli wcześniej jadłeś strączki rzadko, zacznij od mniejszych porcji. NCEŻ również zaleca stopniowe wprowadzanie ich do diety, zwłaszcza u osób nieprzyzwyczajonych do większej ilości błonnika.
Pomaga też kilka prostych rzeczy.
Namaczaj duże nasiona
Fasolę i ciecierzycę zostaw wcześniej w wodzie, a następnie wodę z moczenia wylej.
Gotuj naprawdę do miękkości
Niedogotowana fasola nie jest odpowiednikiem makaronu al dente.
Zacznij od czerwonej soczewicy
Nie wymaga moczenia, szybko mięknie i łatwo wykorzystać ją w zupach, sosach czy curry. NCEŻ wskazuje ją również jako jedną z łatwiej tolerowanych form strączków.
Zwiększaj porcję stopniowo
Na początek możesz dodać:
- kilka łyżek soczewicy do zupy,
- ciecierzycę do sałatki,
- pastę z fasoli na pieczywo.
Organizm ma wtedy czas przyzwyczaić się do większej ilości błonnika.
Dlaczego czerwoną fasolę kidney trzeba dobrze ugotować?
Tutaj nie chodzi już tylko o smak czy konsystencję.
Surowa oraz niedogotowana czerwona fasola kidney może być niebezpieczna.
Zawiera fitohemaglutyninę, czyli naturalnie występującą lektynę. FDA wskazuje, że surową fasolę kidney należy namoczyć przez minimum 5 godzin, wylać wodę z moczenia, a następnie zagotować w świeżej wodzie. W Food Code wskazano minimum 10 minut intensywnego wrzenia.
FDA w bardziej szczegółowych materiałach dotyczących zatruć zwraca uwagę, że dla bezpieczeństwa domowego warto gotować ją we wrzącej wodzie dłużej, tak aby ziarna osiągnęły odpowiednią temperaturę w całej objętości.
Nie przygotowuj suchej czerwonej fasoli kidney wyłącznie w wolnowarze na niskiej temperaturze.
Jeśli używasz fasoli z puszki lub słoika, została już poddana obróbce cieplnej. Wystarczy ją odsączyć i ewentualnie przepłukać.
Suche strączki czy z puszki?
Nie trzeba wybierać jednego obozu.
Suche strączki są świetne, kiedy:
- chcesz przygotować większą porcję,
- zależy Ci na niższej cenie,
- chcesz samodzielnie doprawić produkt,
- masz czas na moczenie i gotowanie.
Puszka lub słoik sprawdzi się, kiedy:
- robisz obiad po pracy,
- potrzebujesz pół porcji ciecierzycy do sałatki,
- zapomniałeś namoczyć fasolę,
- chcesz ugotować coś w 20 minut.
NCEŻ również wskazuje konserwowe strączki jako wygodne rozwiązanie wtedy, gdy nie ma czasu na moczenie i długie gotowanie suchych ziaren.
Gotową fasolę czy ciecierzycę warto odsączyć i przepłukać.
To szczególnie przydatne w przypadku produktów znajdujących się w słonej zalewie.
Czy ugotowane strączki można zamrozić?
Tak, i właśnie tutaj gotowanie suchych nasion zaczyna naprawdę oszczędzać czas.
Skoro ciecierzyca moczyła się przez noc i długo gotowała, nie przygotowuj jednej małej porcji.
Ugotuj więcej.
Po ostudzeniu podziel strączki na porcje i zamroź w zamykanych pojemnikach lub woreczkach.
NCEŻ wymienia mrożenie ugotowanej fasoli, grochu, ciecierzycy i soczewicy jako praktyczną metodę przygotowania jedzenia na zapas.
Dobrym rozwiązaniem są porcje mniej więcej odpowiadające zawartości jednej puszki.
Później możesz wyjąć dokładnie tyle, ile potrzeba do:
- curry,
- zupy,
- hummusu,
- sałatki,
- sosu,
- gulaszu.
To jeden z tych trików, które zmieniają „strączki są czasochłonne” w „mam obiad prawie gotowy”.
Co zrobić z ugotowanej fasoli, ciecierzycy i soczewicy?
Największą zaletą strączków jest to, że jedna paczka może skończyć w kilku zupełnie różnych daniach.
Ciecierzyca
Nadaje się do:
- hummusu,
- curry,
- falafeli,
- sałatek,
- zup,
- past kanapkowych,
- dań z pieczonymi warzywami.
Czerwona soczewica
Dobrze sprawdzi się w:
- dalu,
- zupach krem,
- sosach pomidorowych,
- curry,
- gulaszach.
Nie musisz jej blendować. Jeśli pogotujesz ją trochę dłużej, sama zacznie rozpadać się i zagęści potrawę.
Zielona i czarna soczewica
Wybierz je do:
- sałatek,
- farszów,
- dań z kaszą,
- lunchboxów,
- warzywnych bowlów.
Fasola
Możesz wykorzystać ją do:
- chili,
- zup,
- past,
- fasolki po bretońsku,
- sałatek,
- gulaszy,
- roślinnych kotletów.
Jeśli dopiero zaczynasz, nie planuj pięciu nowych przepisów naraz.
Ugotuj jedną porcję ciecierzycy. Część wykorzystaj do hummusu, część dodaj następnego dnia do sałatki, a resztę zamroź.
Wtedy strączki przestają być projektem na pół dnia i stają się zwykłym składnikiem, który masz pod ręką.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o ich wartości odżywczej i rodzajach, przeczytaj także nasz wcześniejszy poradnik „Rośliny strączkowe – co warto o nich wiedzieć?”. Nowy artykuł skupia się na przygotowaniu, a starszy może pozostać uzupełniającym materiałem o samych produktach.
Sprawdź ciecierzycę, fasolę, soczewicę i inne strączki dostępne w Biogo i wybierz bazę do hummusu, curry, zupy lub szybkiego lunchu.
